XT660: Motortesten

Motorfreaks.nl:

Auteur: Stefan Meijer (hakinnen)
URL Motorfreaks.nl : http://www.motorfreaks.nl

Yamaha XT660R
Waar de meeste motorfabrikanten het tegenwoordig voor gezien houden met het ontwikkelen van nieuwe motorfietsen in het all-road segment, heeft Yamaha besloten om met de totaal vernieuwde XT660R het inmiddels 28 jaar oude XT concept nieuw leven in te blazen.

All-road
Natuurlijk, ook Yamaha's concurrenten zien nog steeds het belang om een 'all-road'-achtige motorfiets in het programma voor 2004 te hebben. Echter waar Yamaha met de XT660R kiest voor een lichte en wendbare één-cilinder, houden de overige fabrikanten het vooral op de zwaardere twee-cilinders die, naast een avontuurlijk uiterlijk, ook nog eens geschikt zijn voor de wat langere afstanden. Hoewel motoren zoals Honda's Varadero, Suzuki's V-strom en Cagiva's Navigator er wel uitzien als zware all-roads, wordt het merendeel meestal gebruikt als toer- of reismotor. Slechts enkele exemplaren zullen regelmatig als all-road worden ingezet.

Beetje van alles
Bij Yamaha besloot men het voor 2004 anders aan te pakken. Het doel was om weer een vriendelijk geprijsde all-road motorfiets in de markt te zetten met een brede inzetbaarheid. Een motorfiets die te gebuiken zou zijn als toermotor op bochtige buitenwegen, als praktisch vervoermiddel in de hedendaagse stads- en verkeersjungle en als funmotor op de onverharde veld- en bospaden. Geen echte off-road dus, ook geen echte toermotor, maar een beetje van alles wat.

Legendarisch
Inmiddels al weer zo'n 28 jaar geleden kwam de eerste Yamaha XT500 op de markt en deze alleréérste, bijna legendarische off-road zou een nieuwe trend starten en tevens de grondlegger worden voor een scala aan verschillende off/all-road motorfietsen. In 1990 verscheen de Yamaha XT600E, de eerste XT die uitgerust was met een elektrische startmotor, schijfremmen voor en achter en een vermogen van 45 pk. Dit model zou in productie blijven tot 2003.

2004
Voor 2004 is er nu dus een geheel nieuwe XT. Deze nieuwe motorfiets is verkrijgbaar in een tweetal uitvoeringen: de Supermotard versie, de XT660X en een (technisch identiek) model in een all-road jasje, de XT660R.

Voor de rest van dit artikel klik hier

Travelmaniacs.nl:

XTreme makeover?

door: Peter Kik, www.travelmaniacs.nl

Eerste indruk.

Toen ik de eerste foto's van Yamaha's nieuwste XT zag was ik eigenlijk niet zo enthousiast over de looks. Verrassend genoeg blijkt de XT er 'in het echt' een stuk beter uit te zien. Niet al te opvallend, maar zeker wel modern en met een behoorlijk eigen smoel. Voor ik wat kilometers mag gaan toevoegen aan de bijna maagdelijk km-stand van 900 km, krijg ik een korte uitleg over Yamaha's nieuwste en eigenlijk langverwachte XT. Van de eerste gedachte dat dit een opnieuw aangeklede uitvoering is van de XTZ660 Tenere, blijkt weinig waar. Zowel frame als rijwielgedeelte zijn nieuw, maar ook de specificaties van het motorblok: 'maar' vier kleppen, injectie, katalisator maken duidelijk dat het om een vrijwel helemaal nieuw ontwikkelde fiets gaat.
Waren XT's tot nu toe altijd het toonbeeld van soberheid en eenvoud, met het uitgebreide digitale dashbord, alarmlichten en startonderbreker lijkt nu een iets andere weg ingeslagen te zijn. Starten gebeurt zonder choke en zonder hapering, maar als de motor eenmaal loopt merk je dat het wel echt een XT is. De roffel uit de grote dubbele uitlaten is onmiskenbaar een eenciliner en verrassend donker en vol, terwijl de hele motor licht trilt en je de klappen bijna kan tellen. Het motorblok zelf is verrassend vrij van allerlei bijgeluiden maar ook aan de rest van de fiets resoneert of rammelt niets.
Dat solide gevoel wordt nog versterkt als ik de eerste meters rijd. De 660R stuurt strak en licht, en de motor voelt meteen heel vertrouwd. Het enige minpuntje is dat de injectie voor een heel directe reactie op je gashand zorgt waardoor ­ vooral bij lagere snelheden ­ het moeilijk is een constante snelheid aan te houden en je bij een hobbel vaak onwillekeurig en vooral onelegant versnelt of vertraagt. Eenmaal uit het drukke verkeer en met wat meer ruimte ontpopt de XT zich als een beer van een eencilinder. Doordat het miniscule windschermpje de wind verassend goed van je bovenlichaam weghoudt en de motor zijn vermogen heel constant afgeeft, heb je in eerste instantie niet in de gaten hoe krachtig deze nieuwe XT is. Maar na een dag waarbij ik bijna alle soorten wegen onder de Michelin Tourances heb laten door rollen, ben ik heel nieuwsgierig geworden naar de vermogens en vooral koppelkromme en de vergelijking met de 'concurrenten'. Het zou me namelijk niet verbazen als deze XT de BMW F650 GS en de Aprilia 650 ei Pegaso behoorlijk achter zich laat op pure presatie. Daar staat dan wel tegenover dat de XT ­ al kan dat komen doordat hij nog maar nauwlijks is ingereden ­ wat rauwer lijkt te lopen en de finesse en 'naaimachine' karakter van die andere twee mist.

Testweek

Uitbuiter
Een nieuwe XT. Daar zaten we al een poosje op te wachten. Al een hele poos. Eigenlijk was ik al weer vergeten dat ik er op zat te wachten en zo kwam deze XT660R toch nog als een verassing. Yamaha had ooit met de XT's een reputatie opgebouwd van oerdegelijke on/off road's en heeft zijn uiterste best gedaan daar zo lang mogelijk op te teren. Wat in 1976 begon met de 'revolutionaire' XT500 evolueerde binnen 7 jaar via de XT550 door naar de XT600 Tenere. Daarmee inspelend op de Parijs Dakar gekte die bij motoren 7 jaar eerder door de XT500 in gang was gezet. En om heel eerlijk te zijn is er op XT gebied daarna eigenlijk weinig spectaculairs meer gebeurd. De watergekoelde vijfkleps XTZ660 Tenere en de tweecilinder XTZ750 Tenere leverde helaas slechts twee behoorlijk ondergewaardeerde fietsen op en zeker niet het succes waar Yamaha mogelijk op had gehoopt.
Yamaha bleef onderwijl het succes van de XT600 werkelijk tot de laatste druppel uitmelken met als 'hoogtepunt' de XT600E (zie test XT600E) die voor een meeneemprijsje op de markt kwam. Van het originele XT concept - van ruim 20 jaar eerder ­ goedkoop, eenvoudig, licht en oerdegelijk en goed off-road was, behalve de extreem lage prijs, weinig over. Die lage prijs en een zo breed mogelijke inzetbaarheid leverde juist een relatief zware, lage fiets op met vering, uitrusting en prestaties die de eerste XT600's niet meer evenaarde en eigenlijk ook niet meer echt paste bij de eisen van deze tijd.

Schrik
Toen de eerste berichten van een nieuwe, watergekoelde 660 cc XT Nederland bereikte was de eerste reaktie: Ah, na het truukje met de XT600 hebben ze nu de XT660 Tenere opgepoetst, in een nieuw jasje gestoken en lekker concurrerend op de markt gezet.
Toen echter de technische specifiekaties overvlogen en de eerste foto's kwamen werd wel duidelijk dat het misschien wel eens iets heel nieuws zou kunnen zijn. Het 'diamond'-frame, met twee buizen boven het blok, was nog niet eerder toegepast op een XT, het blok had maar 4 kleppen (de XT660 Tenere 5) en als klap op de vuurpijl injectie! Om duidelijk te maken dat er niet te veel op het off-road is beknibbelt voor on-road prestaties komt er tegelijkertijd ook een XT660X Supermotard op de markt; op het eerste gezicht een XT660 met kleine wielen en een grote rem, 100% gericht op lol op het asfalt (ook deze wordt hier binnenkort getest).

Strand
En zo zat ik dan op de nieuwe XT660R. Het uiterlijk is wel wennen maar de motor ziet er in het echt een stuk beter uit dan het op de eerste foto's leek. De voorkant is helemaal van deze tijd met een beetje agressieve uitstraling, maar wat deze motor echt op laat vallen is de achterkant waar de twee forse, schuin oplopende uitlaten heel stijlvol uitkomen aan weerszijde van het smalle achterlicht. Over smaak valt te twisten, maar deze XT ziet er gelikt uit, ondanks het hard blauwe plastic dat diverse mensen om uiteenlopende redenen aan het strand deed denken. Van strak blauwe luchten tot het emmertje-schepje-plastic-kleurtje.
De eerste meters voelt de XT meteen vertrouwd aan. Onopvallend, degelijk en weinig spectaculair zijn de woorden die mij te binnen schieten als ik de oude XT zou moeten beschrijven. Die woorden schieten me hier ook gelijk weer te binnen. Maar dan wel over de gehele linie veel beter dan de oude en in perfecte harmonie. En dat verdoezelt eerlijk gezegt de de erg goede prestaties van het blok. Op de vermogensbank blijkt de XT niet alleen een heel nette vermogens en koppel afgifte te hebben, maar scoort hij ook beduidend hoger dan bijvoorbeeld de BMW F650 GS.

Verkeerde afslag
De motorloop doet ook aan oude XT's denken. Beetje rauw en je zal geen moment vergeten dat je op een eencilinder rijdt: hij trilt namelijk toch wel behoorlijk. Stationair kun je de klappen zowat tellen en lijkt de motor bijna af te slaan. In tegenstelling tot de oude XT doet de XT660 dat ook echt! Bij wegrijden bij het stoplicht overkomt het me meerdere keren dat de XT hikt en afslaat. Eerst dacht ik nog dat het aan mijn eigen onkunde lag, maar 500 kilometer later, gebeurde het me nog steeds. Samen met de wat rauwe loop lijkt de afstelling van de injectie van de R nog net niet helemaal in orde.
Ook niet helemaal in de lijn der verwachting was het verbruik. Eerst dacht ik nog dat ze bij Yamaha de dagteller stiekem nog hadden teruggezet terwijl er al met de motor was gereden, maar een week later heb ik het verbruik geen enkele keer slechter gekregen dat 1:20! Zelfs 1 op 22 lijkt vrij moeiteloos haalbaar. Dat compenseert dus mooi voor de wat kleine tank, want zo heb je met 15 liter toch nog een actieradius van bijna 300 kilometer. Bovendien gaat er na 10 liter al een lampje aan en springt een speciale benzine-dagteller op nul, zodat je precies weet hoeveel je al op reserve hebt gereden.
En nu we het toch over dagtellers hebben: deze XT heeft er maar liefst 3: twee 'gewone' en dus 1 spciaal voor de reserve stand van de benzine. Daarnaast is de snelheidsmeter ook digitaal. Dat is wennen, een wijzertje is voor mijn gevoel toch rustiger en prettiger, maar werkt verder prima. Ook is er een klokje aanwezig dat zelfs de tijd weergeeft als de motor geparkeerd staat. Een toerenteller ontbreekt helemaal. In het begin misschien een gemis, maar door het mooi koppel en vermogens verloop mis je hem uiteindelijk niet echt.

De uitrusting
De basis is een 660 cc vloeistofgekopoeld eencilinder blok met 4 kleppen en een bovenliggende nokkenas. Kenners zien in het blok wel behoorlijk wat terug van de 'oude' XT's en ook in de hele opzet is duidelijk gebruik gemaakt van eerder opgedane ervaringen. Zo is het motorblok van het zogenaamde dry-sump systeem. Dat wil zeggen dat een oliepomp de olie door het blok pompt en een andere pompt de olie uit het blok naar een oliereservoir. Dit heeft als voordeel dat het blok geen grote karterpan nodig heeft om de olie op te slaan, wat het blok weer kleiner en het zwaartepunt lager brengt, terwijl de olie ook beter wordt gekoeld in een extern reservoir. In het geval van de XT660R is gekozen om de voorste framebuizen te gebruiken als reservoir en zit de oliepeil- en bijvuldop aan de rechterkant vlak bij het balhoofd. Peilen gaat daar prima en makkelijk maar bijvullen vraagt wat meer moeite, of hulp van een speciaal gootje dat bij het gereedschap zit...
De brandstof wordt met 12-punts injectie in de cilinder gebracht, de uitlaatgassen worden via een katalisator door twee onder het blok doorlopende pijpen naar twee grote, oplopende dempers geleid.
Het frame is behoorlijk veranderd ten opzichte van de oude XT's. Zo splitsen de buizen zich nu direct na het balhoofd al onder de tank en de daardoor veel betere stabiliteit is een van de redenen dat de motor nu zo'n goede wegligging heeft. Op de vering is ook niet bezuinigd: achter heb je meer dan 200 mm veerweg met 5-voudig instelbare voorspanning op de veer. Voor zitten 43mm dikke Paioli voorvorkpoten die voor de 225 mm veerweg zeker niet slap zijn. Dat de voorvork bij het remmen wel ver induikt komt ook meer door de bijzonder goede Brembo voorrem, dan doordat de vering te slap zou zijn.

Adventure
Op de Yamaha site valt de XT660R niet meer onder de off-roads of all-roads, maar is een nieuwe categorie in het leven geroepen: Adventure.
Als je op zoek bent naar een verre-reismotor heeft de XT in standaard uitvoering helaas wat tekortkomingen. Vooral het ontbreken van bescherming van het motorblok en de waterkoeling tellen dan zwaar, maar ook de beperkte actieradius door de kleine tank (ondanks het opvallend lage verbruik) helpt niet echt. Daar heeft Yamaha zelf al wel voor een deel rekening mee gehouden en zaken als karterbeschermers, verhoogde windschermen, bagarekken en handkappen zitten in het accesoire pakket. Daarnaast kan je op je oer hollandse klompen aanvoelen dat er op korte termijn vanuit onze oer degelijke oosterburen wel een catalogusje met meer en minder nuttige accesoires zal uitkomen. Vanwege de prijs en de prestaties is de XT een prima keus om te dienen als basis die je, afhankelijk van je reisdoel in meer of mindere mate zal moeten aanpassen.

XTreme makeover?
Na het wat dubbele gevoel dat ik overhield na het testen van de laatste XT600E is wel duidelijk dat Yamaha met de 660R geen risico's heeft genomen. De R is heel concurrerend geprijsd zonder dat dat verkeerde bezuinigingen op de kwaliteit van onderdelen met zich mee heeft gebracht. Wat echt nieuw is voor een XT is de bijzonder complete uitrusting met startonderbreker en uitgebereid digitaal dashbord, alarmlichten, injectie en katalisator. Het ontbreken van een toerenteller kan je door de mooie en brede koppelkromme eigenlijk niet eens een minpunt noemen.
Daarnaast is de 660R gewoon weer een echte XT. Een alleskunner die nergens echt uitblinkt maar in deze nieuwe uitvoering wel op alle punten veel beter scoort dan de oude. Motorisch nog steeds degelijk, een tikje rauw, maar veel krachtiger en verrassend zuinig. Minstens zo opvallend zijn de wegligging en de remmen. Ongeacht de snelheid blijft de XT super stabiel, hij stuurt strak en licht en heeft remmen waar je u tegen zegt. Kortom een motor met een enorm gooi en smijt gehalte.
Met wat (Yamaha) accesoires zoals karterplaat en handbeschermers hoef je je ook naast de weg niet te vervelen. Aan de ene kant jammer dat dat niet standaard is, maar de lage prijs moet ergens vandaan komen. Enige vraag die nog over blijft is of je wanneer je toch niet van plan bent echt naast de weg te gaan de (iets duurdere) XT660X niet een erg grote concurrent is. Yamaha zal er in ieder geval niet xtreem van wakker liggen.

Tekst: Peter Kik